Լուսնի խավարում 2026: Հայաստանում տեսանելի կլինի՞, թե՞ եղանակը կխանգարի

2026 թվականի օգոստոսին երկինքը մեր համար նորից պատրաստում է անսովոր տեսարան՝ գրեթե լրիվ լուսնի խավարում։ Այս астроնոմիական երևույթը, որը կտևի մի քանի ժամ, կհիացնի ոչ միայն պրոֆեսիոնալ աստղագետներին, այլև սիրող աստղադիտողներին։ Բայց հարցը մնաց. Հայաստանում տեսանելի կլինի՞ խավարումը, և եթե այո, ապա ո՛ր պայմաններում՞

Քանիա՞ն լրիվ կլինի 2026 թվականի լուսնի խավարումը

Ամերիկյան և եվրոպական լրատվամիջոցները արդեն սկսել են խոսել 2026 թվականի օգոստոսի 28-ի լուսնի խավարման մասին։ Այս անգամ խավարումը կլինի գրեթե լրիվ՝ Լուսինը գործնականում ամբողջովին կմտնի Երկրի ստվերի մեջ, բացի փոքրիկ, բարակ շերտից։ Աստղագետները նշում են, որ այսպիսով տեսանելիությունը կլինի շատ տպավորիչ, հատկապես այն տարածքներում, որտեղ եղանակային պայմանները կբարենպաստեն։

Լուսնի խավարումը կսկսվի օգոստոսի 28-ի երեկոյան և կտևի մոտ 3 ժամ 18 րոպե։ Մաքսիմալ փուլը կնշանավորի այն պահը, երբ Լուսինը կգտնվի Երկրի ստվերի ամենախորքում՝ մոտ 96%-ով ծածկված։ Այս պահին Լուսինը կստանա կարմրավուն երանգ՝ այդպիսով ստեղծելով այնպես կոչված «արյունոտ լուսին» էֆեկտ։

Որտեղ կտեսնեն Հայաստանում

Հայաստանը, ի հարցի, գտնվում է այդ խավարման տեսանելիության գոտում։ Եթե եղանակային պայմանները բարենպաստեն, ապա երեկոյան ժամը 20:00-ի մոտ (Երևանի ժամանակով) կարող ենք սկսել դիտել խավարման սկիզբը։ Լավագույն տեսանելիություն կունենան այն վայրերում, որտեղ երկինքը կմնա պարզ, հատկապես բարձր լեռնային շրջաններում՝ Արագածի, Սևանի կամ Զանգեզուրի լեռներում։

Եթե դուք գնում եք դիտել խավարումը, կնխատրո՛ւմ ենք՝

• Ընտրեք բաց տարածքներ՝ հեռու քաղաքային լուսավորությունից, որպեսզի Լուսինը ավելի հստակ երևա։
• Օգտագործեք աստղադիտակ կամ բինոկլ, եթե ցանկանում եք տեսնել խավարման մանրամասները։
• Հագնվեք տաք՝ քանի որ օգոստոսյան երեկոները, հատկապես լեռներում, կարող են լինել քամոտ և սառը։
• Ստուգեք եղանակային կախարդանքները խավարման օրվանից մի քանի օր առաջ։ Ամբախները կամ անձրևը կարող են խանգարել դիտմանը։

Եղանակը՝ գլխավոր խոչընդոտը

Չնայած Հայաստանի աշխարհագրական դիրքը բարենպաստ է լուսնի խավարման դիտման համար, եղանակային պայմանները կարող են դառնալ հիմնական խնդիրը։ Օգոստոս ամիսը Հայաստանում սովորաբար տաք է և չոր, բայց անսպասելի ամպրոպները կամ ամպամածությունը կարող են խանգարել տեսանելիությունը։

Մետեորոլոգների կանխազգումները ցույց են տալիս, որ 2026 թվականի օգոստոսին Հայաստանում կարող են լինել տեղատումեր, հատկապես լեռնական շրջաններում։ Դա նշանակում է, որ խավարման օրը հարկավոր կլինի սերտ հետևել եղանակի կանխազգումներին և ընտրել այն վայրերը, որտեղ երկինքը կմնա բաց։

Ինչու՞ է այս խավարումը հատկապես հետաքրքիր

2026 թվականի լուսնի խավարումը հետաքրքիր է մի քանի պատճառներով։ Նախ, այն կլինի գրեթե լրիվ, ինչը հազվադեպ է հանդիպում։ Երկրորդ, այն կտևի երկար՝ տալով ժամանակ աստղադիտողներին և ֆոտոգրաֆներին捕捉 (բռնել) ամենագեղեցիկ պահերը։ և վերջապես, այս խավարումը կտեսնեն ոչ միայն Հայաստանում, այլև Ասիայում, Աֆրիկայում և Եվրոպայի մի մասում՝ դառնալով միջազգային աստղադիտական իրադարձություն։

Եթե դուք չկարողացաք տեսնել 2026 թվականի խավարումը, մխիթարեք. հաջորդ լրիվ լուսնի խավարումը կլինի 2029 թվականի հունիսի 26-ին, բայց այն կտևի ավելի կարճ և կունենա այլ տեսանելիության գոտի։

Խորթդիմացներ և խորհուրդներ

Լուսնի խավարումը վտանգավոր չէ աչքերի համար, ուստի դուք կարող եք դիտել այն առանց հատուկ պաշտպանական միջոցների։ Սակայն, եթե դուք օգտագործում եք աստղադիտակ կամ բինոկլ, կնխատրո՛ւմ ենք չնայել Արեգակին՝ քանի որ դա կարող է վնասել տարիներ։

Եթե դուք ցանկանում եք ֆիքսել այս հիասքանչ երևույթը, կնխատրո՛ւմ ենք՝

• Օգտագործեք տրիպոդ՝ լուսանկարները սրունք դառնալու համար։
• Կարգավորեք ձեր ֆոտոապարատի բացվածքը և ISO-ն՝ որպեսզի բռնետ Լուսնի մանրամասները։
• Փորձեք նկարել տիմլապս (time-lapse), որպեսզի ցուցադրետ խավարման ամբողջ պրոցեսը։

2026 թվականի օգոստոսի 28-ը կարող է դառնալ անմոռանալի օր՝ ոչ միայն աստղագետների, այլև բոլոր այն մարդիկ համար, ովքեր սիրում են երկնային հրաշքները։ Հուսով ենք, որ եղանակը կբարենպաստի, և Հայաստանի երկինքը կմնա բաց՝ թույլ տալով մեր բոլորիս վայելել այս հիասքանչ տեսարանը։

Source: weather.com via Google News